مشکلات صنعت املاک ایران، چرا بازار مسکن ایران نیاز به یک تحول جدی دارد؟
25 بهمن 1404
تحلیل مسکن

بازار مسکن و صنعت املاک ایران یکی از بزرگترین و سودآورترین بازارهای کشور است. ولی در عین حال با چالش ها و ضعف های بزرگی روبروست که سرمایه گذاران و خریداران مسکن را دچار ابهام می کند. عدم وجود شفافیت در قیمت گذاری املاک و خدمات مشاورین املاک، ضعف نظارت بر نحوه معاملات و عوامل دیگر موجب بی نظمی و آشفتگی در این بازار شده است. به همین علت از طرفی جامعه بازار املاک را از امن ترین مقاصد سرمایه گذاری می دانند و از طرفی در مواجهه با آن دچار ترس و بی اعتمادی می شوند. در این مطلب به بررسی و تحلیل مشکلات و چالش های صنعت املاک ایران و مشاورین املاک می پردازیم. از جهات مختلف این مشکلات و عوامل را واکاوی کرده تا سرمایه گذاران و فعالان بازار املاک با آگاهی کامل قدم در این مسیر بگذارند.
نویسنده: مهندس ایمان خدابخش، مدیرعامل پلتفرم آقای املاک

مشکلات ساختاری صنعت املاک ایران
۱. عدم شفافیت و ارائه قیمت های واقعی
یکی از بزرگترین معضلات صنعت املاک ایران، عدم ارائه قیمت های واقعی املاک برای عموم مردم است. عدم شفافیت قیمتی باعث می شود مردم از ارزش واقعی املاک مطلع نشده و تصمیم گیری برای آنها دشوار شود. همچنین مرجع یا پلتفرم رسمی برای ارزش گذاری و تعیین قیمت املاک وجود ندارد تا همه سرمایه گذاران به آن دسترسی داشته باشند.
در حال حاضر برای خرید خانه در تهران و یا هر شهر دیگر در ایران فقط قیمت های آگهی املاک را می توان مشاهده کرد و از قیمت معامله شده املاک اطلاعاتی در دسترسی نیست. بنابراین قیمت ها به صورت سلیقه ای، با حباب کاذب و حتی بر اساس منفعت طلبی دلالان این حوزه تعیین می شود. این امر موجب هرج و مرج قیمتی بازار مسکن شده و اعتماد خریداران را به بازار کاهش می دهد. همچنین امکان کلاهبرداری و اعلام قیمت های بسیار بالاتر از ارزش واقعی ملک را بیشتر می کند.
۲. ضعف نظارت بر مشاورین املاک
یکی از مشکلات صنعت املاک ایران، مربوط به بخش مشاورین املاک و آژانس های املاک می شود. مشاورین املاک در هر شهر، نقش کلیدی در ایجاد ارتباط خریداران و فروشندگان املاک دارند ولی برنامه و نظارت جامع بر عملکرد آنها وجود ندارد. اتحادیه های املاک به عنوان مسئول ساماندهی و مدیریت مشاورین املاک، در واقع فقط نقش صادر کننده جواز دارند.
عدم نظارت بر نحوه عملکرد مشاورین املاک و نظارت بر فعالیت آنها ، اثر منفی بر بازار مسکن می گذارد. این خلاء در نظارت و تعیین استانداردها موجب ورود مشاورین بدون تجربه و دانش به بازار املاک شده است.
این ضعف موجب بروز تخلف، عملکرد غیر قانونی و مشاوره های نادرست توسط مشاورین غیر حرفه ای به افراد شده است. برای جلوگیری از این مشکلات باید یک مرجع رسمی برای ثبت جواز و تخلفات هر آژانس املاک پیش بینی شود. به صورتی که هر فردی قبل از مراجعه به مشاورین املاک از جواز معتبر، سابقه فعالیت ها و تجربه مشاورین آن مطلع شود.
۳. عدم وجود اعتبارسنجی مشاوران املاک
یکی دیگر از مشکلات صنعت املاک ایران مربوط به عدم ساماندهی و اعتبار سنجی مشاورین املاک است. عدم رتبه بندی و خروجی شفاف هر آژانس املاک در ایران، موجب سردرگمی افراد برای انتخاب مشاور املاک می شود. زمانی که فردی به خدمات یک مشاور املاک نیاز پیدا می کند نمی تواند از کیفیت خدمات و مشاوره آن اطلاع پیدا کند. در واقع سیستم جامع و مشخصی برای امتیازدهی و رتبه بندی مشاورین املاک وجود ندارد تا انتخاب آنها را آسان تر کند.
از نگاه یک سرمایه گذار یا خریدار و فروشنده تمام مشاورین املاک در یک سطح هستند و تمایز آنها قابل تشخیص نیست. با تدوین سیستم رتبه بندی مشاورین املاک، مشاور حرفه ای از مشاور مبتدی و غیر حرفه ای جدا شده و درجه بندی می شود. در نتیجه این امر باعث ایجاد عدالت در میزان جذب مشتری و درآمد مشاورین املاک می شود. از سوی دیگر با شفافیت عملکرد و کیفیت خدمات مشاورین، اعتماد مردم به این صنف بیشتر شده و راحت تر معامله می کنند.
۴. معاملات سنتی املاک
معاملات به روش سنتی و بدون کاربرد دانش و تکنولوژی روز، یکی دیگر از مشکلات صنعت املاک ایران است. در دنیای پر رقابت امروز باید برای بهبود روند معاملات و تعاملات در بازار مسکن، از ابزارها و علم جدید بهره برد. البته بخشی از مشاورین املاک و فعالان بازار مسکن به سمت یادگیری و کاربرد دانش روز رفته اند.
ولی هنوز تعداد زیادی از مشاورین املاک، به روش سنتی و بدون استفاده از تکنولوژی های جدید فعالیت می کنند. فعالیت حرفه ای مشاورین با تحلیل رفتارشناسی مشتری، تحلیل داده ها و فایل ها، کاربرد CRM و ابزار و پلتفرم های دیجیتال ارتقا می یابد. علاوه بر این هوش مصنوعی به عنوان جدیدترین ابزار و دستیار حرفه ای می تواند کمک بسیاری به فعالیت مشاورین املاک کند.
بخش دوم. مشکلات جدی مشاوران املاک ایران
ضعف عملکرد مشاوران املاک از مشکلات صنعت املاک ایران است که باعث بی اعتمادی مردم به این صنف شده است. این ضعف ها و مشکلات مشاوران املاک در موارد زیر خلاصه می شود:
1- عدم رفتار حرفهای
نوع برخورد و تعامل مشاوران املاک با مراجعه کنندگان و مشتریان ملکی اهمیت زیادی دارد. مشاورین املاک حرفه ای باید رفتار حرفه ای داشته و اخلاقیات را در برخوردهای خود در نظر بگیرند. با این حال بعضی از مشاورین املاک، رفتار حرفه ای نداشته و با عدم صداقت و رعایت انصاف، مشتریان را ناراضی می کنند. رفتارهایی که مصداق عدم صداقت بوده و در تضاد با رفتار حرفه ای هستند مانند پنهان کردن اشکالات ملک یا قیمت سازی کاذب است. همچنین بزرگنمایی مزیت های ملک یا وعده های دروغ به افراد نیز از سوی بعضی از مشاورین در برخورد با مراجعین دیده می شود. این رفتارها شاید در کوتاهمدت باعث افزایش درآمد و سود مشاور شوند، اما اعتماد مردم به بازار مسکن را در بلندمدت نابود میکنند.
2- ضعف مهارتهای تخصصی
یک مشاور املاک حرفه ای و متخصص باید در تمام جنبه های شغلی خود دارای مهارت و دانش کافی باشد. از مهمترین مهارت هایی که یک مشاور املاک باید داشته باشد، قدرت مذاکره بالا، آشنایی با روانشناسی و رفتارشناسی مشتری است. همچنین مشاور املاک باید برای موفقیت بیشتر به مسائل حقوقی، قراردادهای املاک و تحلیل بازار مسکن مسلط باشد. در واقع یک مشتری ملکی باید بتواند از هر نظر برای معامله ملک خود به مشاور املاک اعتماد کرده و او را امین و مشاور خود بداند.
3- عدم تسلط به قوانین حقوقی
یکی از ضعف های بخشی از مشاورین املاک، عدم تسلط به قوانین حقوقی و مالی مرتبط به حوزه املاک است. عدم شناخت حقوق طرفین معامله، تنظیم نادرست قرارداد ملکی، عدم شناخت قوانین پیش فروش املاک از جمله این ضعف هاست. علاوه بر این موارد، عدم آشنایی مشاور املاک با قوانین مالیاتی، نوع اسناد و نحوه استعلامات قانونی می تواند باعث ضرر و زیان طرفین معامله شود.
4- عدم وجود برند و تخصص شخصی در مشاوران املاک
مشاورین املاک موفق دنیا بر اساس حوزه تخصصی مشخصی شناخته میشوند. این حوزه ها می توانند شامل املاک لوکس، سرمایهگذاری، پیشخرید، املاک تجاری و... باشند. اما بسیاری از مشاوران املاک در ایران بدون تخصص و داشتن برند در زمینه ای مشخص، کار میکنند. رویکرد تخصصمحور نه تنها به مشتریان امکان میدهد مشاوری با تخصص عمیق پیدا کنند، بلکه به اعتبار و اعتماد بیشتر کمك میکند. تعیین حوزههای هدف، استانداردهای مشخص، و شاخصهای عملکردی به ایجاد تمایز و رشد حرفهای مشاورین املاک منجر میشود.
5- فعالیت با نگاه کوتاه مدت مالی
یکی از معضلات صنعت املاک ایران و به صورت جزئی تر مشاورین املاک، توجه به نتایج مالی و درآمد بالاتر است. تمرکز صرف بر کمیسیون معاملات، اعتماد مشتری را کم میکند و جایگاه مشاور املاک را تضعیف میکند. همچنین انجام فعالیت فقط با هدف کسب سود، اخلاق حرفه ای را به حاشیه می برد. برای حل این مشکل باید مدلهای درآمد بر مبنای تولید ارزش، شفافیت مبلغ کمیسیون و رضایت و نگهداری مشتری باشد. یک مشاور املاک حرفه ای باید اولویت خود را رضایت و انجام معاملات با هدف برد برد برای دو طرف معامله قرار دهد. با این هدف گذاری، کسب درآمد و اعتماد بیشتر مشتری به او خود به خود بدست خواهد آمد.
6- مقاومت در برابر تکنولوژی و کاربرد آنها
مشاورین املاک حرفه ای باید از تکنولوژی ها و ابزارهای روز مرتبط به صنعت املاک استقبال کرده و آنها را به کار بگیرند. این فناوری ها و ابزارها برای رتبهبندی، تعیین نحوه عملکرد، بهبود خدمات و افزایش سرعت کارها بسیار کاربردی هستند. تکنولوژی های جدید به کاربردی تر کردن خدمات و استانداردسازی مشاوره کمک میکند و میتواند اعتماد و سرعت عمل را افزایش دهد. ترکیب تخصص انسانی با ابزارهای هوشمند، رقابتپذیری و پاسخگویی به مشتریان را بهبود میدهد.
بخش سوم - آینده صنعت املاک؛ حذف یا حرفهای شدن؟
بازار مسکن و صنعت املاک ایران در آستانه تغییر و دگرگونی است. مشاوران و آژانس های املاک باید به سمت حرفه ای شدن و کاربرد دانش و تکنولوژی های روز بروند وگرنه محکوم به شکست هستند. مشتری امروز آگاه و آشنا به تکنولوژی ها، مقایسهگر و مطالبه گر است. برای پاسخ به این نیازها، مشاوران باید عملکرد صادقانه، و قیمتگذاری منصفانه داشته و اطلاعات ملکی و حقوقی خود را بالا ببرند. همچنین با استفاده از ابزارهای تحلیل داده و CRM سرعت و دقت فعالیت های خود را افزایش دهند. مشاورین املاک می توانند با آموزش حرفهای، دریافت گواهینامههای معتبر و به کارگیری هوش مصنوعی، مشتری بیشتری جذب کرده و اعتمادسازی کنند.

چرا «آقای املاک» یک مزیت رقابتی واقعی است؟
آقای املاک یک سیستم جامع و تخصصی در معاملات بازار مسکن برای مشاورین املاک است. آقای املاک با به کارگیری جدیدترین دانش و فناوری ها، امکان فعالیت و سودآوری در بازار مسکن را برای همه فعالان بازار مخصوصا مشاورین املاک فراهم کرده است. این سیستم دارای مزیت های زیادی برای مشاورین املاک و آژانس های املاک است که در ادامه بیان می کنیم.
مزیت های کلیدی آقای املاک:
شفافیت کامل اطلاعات و فایل های املاک
پیادهسازی سیستم اعتبارسنجی و امتیازدهی برای مشاوران املاک
بهرهگیری از فناوریها و هوش مصنوعی برای تصمیمگیری بهتر
آموزش مداوم و حرفهای مشاوران املاک
ایجاد اعتماد متقابل میان مشاور و مشتری
تمرکز بر رابطه بلندمدت و اعتمادسازی به جای معاملات کوتاهمدت
بیشتر بخوانید: معرفی جامع سایت آقای املاک، تخصصی ترین پلتفرم ملکی در کشور
ویژگیهای «آقای مشاور املاک» (مشاور آیندهنگر)
آقای مشاور املاک، یک بخش مهم و کلیدی از سیستم آقای املاک است که مختص مشاورین املاک حرفه ای است. مشاورانی که در سیستم آقای املاک و بخش آقای مشاور فعالیت میکنند دارای ویژگی های زیر هستند:
هدفگرا و آینده نگر هستند و تنها به نتایج کوتاه مدت بسنده نمی کنند.
یک متخصص و مشاور قابل اعتماد هستند و فقط نقش واسطه معاملات را ندارند.
به دنبال یادگیری و به روز کردن دانش خود هستند.
اخلاق و رفتار حرفه ای دارند و رضایت مشتری را اولویت خود قرار می دهند.
عملکرد صادقانه و قابل ارزیابی دارند.
روی برند شخصی و حرفه ای خود کار می کنند و آن را ارتقا می دهند.
از اطلاعات و داده های تحلیلی و جامع حوزه املاک استفاده می کنند.
امتیازات مشاوران در آقای املاک:
امکان دیده شدن و جذب مشتری آنها بالاتر می رود.
اعتماد مشتری به آنها بیشتر می شود.
درصد بیشتری از تماس ها به مشتری واقعی تبدیل می شوند.
مشاوران به راحتی در این سیستم برندسازی کرده و خود را معرفی می کنند.
به مرور درآمدی پایدار و پیوسته برای خود ایجاد کرده و رشد می کنند.
بیشتر بخوانید: معرفی پنل آقای مشاور املاک، ویژه مشاورین و آژانس های املاک
نتیجه گیری
در آینده، فقط افراد حرفه ای و متخصصین صنعت املاک ایران، در آن باقی مانده و درآمد دارند. بخشی از این افراد شامل مشاوران املاکی هستند که از فناوری ها و دانش روز استقبال کرده و خود را با آنها منطبق می کنند. بقیه فعالان بازار مسکن که به روش های سنتی و غیرحرفه ای کار می کنند به مرور حذف می شوند. آقای املاک، یک سیستم جامع و هوشمند برای مشاوران املاک حرفه ای است که پیشرو در بازار مسکن می باشد. در واقع آقای املاک یک تغییر پارادایم برای مشاوران املاک ایران است که موجب پیشرفت مشاورین املاک و کسب درآمد بیشتر آنها می شود.


