تفاوت قولنامه و مبایعه نامه از نظر اعتبار و ارزش قانونی

تفاوت قولنامه و مبایعه نامه از نظر اعتبار و ارزش قانونی

14 دی 1404

حقوقی

تفاوت قولنامه و مبایعه نامه از نظر اعتبار و ارزش قانونی

تفاوت قولنامه و مبایعه نامه از نظر هدف تنظیم، محتوا و اعتبار آنها قابل بررسی است. برای انتقال و خرید و فروش دارایی ها و املاک از قولنامه و مبایعه نامه استفاده می شود. قولنامه یک تعهد و قرارداد اولیه برای فروش یک دارایی است. مبایعه نامه هم یک تعهد و توافق با اعتبار و جزییات بیشتر است که در زمان خرید و فروش تنظیم می شود. هر کدام از این قراردادها دارای ویژگی ها و اعتبار مختلفی هستند که باید به دقت بررسی شوند. در ادامه تفاوت قولنامه و مبایعه نامه را با شرح کامل ویژگی های آنها توضیح می دهیم. قانون جدید و اعتبار این دو قرارداد را در دادگاه و مراجع بیان می کنیم. با خواندن این مطلب تفاوت این دو قرارداد را کاملاً درک کرده و با کاربرد و اعتبار آنها آشنا می شوید.

تفاوت اصلی قولنامه و مبایعه‌نامه در هدف تنظیم و اعتبار آن‌هاست؛ قولنامه صرفاً تعهدی اولیه برای انجام معامله در آینده است، در حالی که مبایعه‌نامه قرارداد خرید و فروش با جزئیات دقیق و کد رهگیری املاک می‌باشد. اگرچه مبایعه‌نامه اعتبار بیشتری دارد، اما طبق قانون جدید هر دو سند عادی محسوب می‌شوند و برای اثبات مالکیت قطعی در دادگاه، تنظیم سند رسمی در دفترخانه الزامی است. در ادامه به بررسی دقیق ویژگی‌ها و اعتبار قانونی این دو قرارداد می‌پردازیم.

فهرست مطالب

تعریف قولنامه

تعریف مبایعه نامه

تفاوت‌ قولنامه و مبایعه نامه در چیست؟

قولنامه بهتر است یا مبایعه نامه

اعتبار مبایعه نامه در دادگاه

تفاوت قولنامه و مبایعه نامه

تعریف قولنامه

قولنامه یک تعهد مکتوب میان دو طرف است که هدف آن تضمین انجام معامله یا خرید و فروش در آینده است. صحت و اعتبار قولنامه به رضایت دو طرف معامله و رعایت موارد قانونی بستگی دارد. بهتر است جزئیات کامل معامله، کالا یا ملک و تعهدات طرفین به وضوح نوشته شود تا از بروز اختلافات جلوگیری شود.

قولنامه به عنوان پیش‌قرارداد عمل می‌کند و طبق ماده 10 قانون مدنی دارای اعتبار است. طرفین معامله بواسطه آن، مالکیت کالا یا اموال منقول یا غیرمنقول را نقل و انتقال دهند. در قولنامه نحوه و زمان پرداخت مبلغ، تاریخ تحویل مال موضوع قرارداد ذکر می شود. در معاملات املاک قبل از قانون الزام به ثبت رسمی سند، این سند از نظر حقوقی و قضایی قابل پیگیری بود. به دلیل ایجاد اختلافات و درگیری های زیاد حقوقی و امکان کلاهبرداری بوسیله قولنامه ها، تنظیم این اسناد دلیل مالکیت خریدار نیست.

با این قانون جدید تمام اسناد باید به صورت رسمی ثبت شوند تا دارای اعتبار بوده و قابلیت پیگیری قضایی داشته باشند. در حال حاضر با اینکه طبق قانون جدید، قولنامه جزء اسناد عادی بوده و اعتبار سند رسمی را  ندارد همچنان برای توافق اولیه بین طرفین منعقد می شود.

بیشتر بخوانید: خرید ملک قولنامه ای، هر آنچه که باید بدانید

تعریف مبایعه نامه

مبایعه نامه یک قرارداد بین دو طرف است که برای خرید و فروش مالی منعقد می شود. در واقع با استفاده از مبایعه نامه، مالکیت یک ملک یا دارایی با شرایط و مبلغی مشخص به شخص مقابل منتقل می شود. مبایعه نامه یک نوشته تعهدآور و قانونی است که تعهدات معامله را میان فروشنده و خریدار مشخص می‌کند. معمولاً مبایعه نامه های املاک را در دفتر مشاورین املاک تنظیم کرده و دو طرف امضا می کنند.

مبایعه نامه ها با دریافت کد رهگیری از سامانه کاتب، دارای اعتبار و قابلیت پیگیری می شوند. مهمترین تعهدی که در مبایعه نامه درج شده و فروشنده به انجام آن ملزم می شود، تعهد حضور در دفترخانه اسناد رسمی است. فروشنده با حضور در دفتر اسناد رسمی، سند تک برگ ملک را به نام خریدار منتقل می کند. بنابراین نحوه تنظیم مبایعه نامه و تعیین زمان و درج بندهای قانونی در آن اهمیت زیادی دارد.

تفاوت‌ قولنامه و مبایعه نامه در چیست؟

قولنامه به تعهدی مکتوب برای انتقال مالکیت دارایی یا ملک گفته می شود. قولنامه ها با توافق و رضایت طرفین معامله تنظیم و امضا می شوند و نوعی قول و قرار به شمار می روند. مبایعه نامه، یک قرارداد معتبر است که در زمان خرید و فروش یک دارایی یا ملک تنظیم و امضا می شود. تفاوت مهم قولنامه و مبایعه نامه در میزان اعتبار و ارزش آنهاست.

مبایعه نامه یک تعهد لازم الاجرا و قانونی است که قابلیت پیگیری و شکایت دارد. ولی قولنامه ها به دلیل اینکه در سامانه املاک ثبت نمی شوند به اندازه مبایعه نامه الزام آور نیستند. همچنین امکان شکایت و پیگیری قضایی به دلیل اعتبار کمی که دارند کمتر است. در مبایعه نامه ها تمام جزییات معامله شامل تاریخ، زمان و نحوه پرداخت، زمان تحویل ملک و ویژگی های ملک درج می شود.

در صورتی که قولنامه ها به صورت کلی و مبنی بر تعهد انتقال ملک نوشته شده و فاقد این جزییات هستند. قولنامه ها به عنوان یک تعهد فروش موقت و تا زمان تنظیم و ثبت سند رسمی معتبر هستند. ولی مبایعه نامه ها دارای اعتبار مستقل و دائمی بوده و با ثبت در سامانه املاک معتبر هستند. تفاوت مهم قولنامه و مبایعه نامه در هدف اصلی آنهاست. قولنامه در واقع دریافت تعهدی از فروشنده مبنی بر نیت فروش و انجام مقدمات فروش دارایی یا ملک خود می باشد. ولی مبایعه نامه برای هدف انتقال دارایی و مالکیت به طرف مقابل نوشته و ثبت می شود.

بیشتر بخوانید: نحوه استعلام ملک قولنامه ای از شهرداری

خرید خانه در تهران

قولنامه بهتر است یا مبایعه نامه

قولنامه بهتر است یا مبایعه نامه

قولنامه یک تعهد کتبی بین دو طرف معامله برای الزام به تنظیم سند رسمی و انتقال دارایی در آینده است. قولنامه ها معمولاً به صورت دستی و بین دو طرف و توسط خودشان نوشته می شوند. به دلیل اینکه قولنامه معمولاً دارای جزییات دارایی و ملک نبوده و در جایی ثبت نمی شود اعتبار و ارزش کمتری دارد. در عین حال قولنامه می تواند در محاکم قضایی به عنوان سند و تعهد بین دو طرف ارائه شود.

در مقابل مبایعه نامه به دلیل اینکه دارای تمام جزییات و ویژگی های دارایی و تاریخ و نوع پرداختهاست اعتبار بیشتری دارد. تفاوت قولنامه و مبایعه نامه در ثبت آنها و کد رهگیری دریافتی است. مبایعه نامه ها به دلیل ثبت رسمی در سامانه املاک کشور و دریافت کد رهگیری، مرجعیت و اعتبار بالایی دارند. در صورت بروز اختلاف و شکایت در مراجع قانونی، مبایعه نامه قابلیت پیگیری و استناد خواهد داشت.

بنابراین مبایعه نامه نسبت به قولنامه ارزش و اعتبار بیشتری داشته و بهتر است. در زمان معامله استفاده از مبایعه نامه و ثبت آن به صورت رسمی باعث اعتماد و اطمینان بیشتر شما خواهد شد. 

اعتبار مبایعه نامه در دادگاه

مبایعه نامه یک سند معتبر و قانونی در دادگاه و مراجع قانونی است. مبایعه نامه به دلیل در بر داشتن تمام ویژگی های ملک، مهر و امضای مشاور املاک و طرفین معامله و شهود، اعتبار خوبی دارد. به دلیل اینکه مبایعه نامه بعد از امضای طرفین در سامانه املاک ثبت رسمی شده و کد رهگیری برای آن صادر می شود، به سندی معتبر تبدیل می شود. این سند دارای اعتبار دائمی بوده که قابلیت ارائه به دادگاه و مراجع قانونی را دارد ولی دلیل بر مالکیت قطعی نیست.

زیرا مبایعه نامه در قانون جدید یک سند عادی بوده و جایگزین سند رسمی و تک برگ نمی شود. اسناد عادی طبق قانون جدید تیر 1403، در دادگاه فاقد اعتبار بوده و دلیل بر ادعای مالکیت نیست.

تفاوت قولنامه و مبایعه نامه بر اساس این قانون جدید، کم بوده و هر دو در دسته اسناد عادی قرار می گیرند. طبق قانون جدید سازمان ثبت اسناد، برای انتقال کامل مالکیت، فروشنده ملزم به انتقال سند رسمی به خریدار در دفترخانه است. بنابراین برای اطمینان کامل از خرید ملک و انتقال مالکیت باید سند رسمی در دفتر اسناد رسمی به نام خریدار منتقل شود. پس مبایعه نامه فقط برای توافق اولیه طرفین و تعهد فروشنده به حضور در دفترخانه و انتقال مالکیت بعد از تسویه کل مبلغ، نوشته می شود.