هزینه انتقال سند ملک بر عهده کیست ؟
5 خرداد 1403
حقوقی
علاوه بر اینکه باید از مراحل انتقال سند ملک آگاهی های لازم را داشته باشیم؛ باید در رابطه با هزینه انتقال سند ملک هم اطلاعات کافی داشته باشیم. در بنگاه های املاک هنگام معامله برای بسیاری از افراد این سوال پیش می آید که هزینه تنظیم سند ملک با خریدار است یا فروشنده؟ ما در این مقاله به سوال شما پاسخ خواهیم داد پس ما را همراهی کنید.
| نوع هزینه | پرداختکننده (عرفی) | توضیحات |
| هزینه استعلام ثبت | فروشنده | توسط دفترخانه دریافت میشود. |
| مالیات نقل و انتقال ملک | فروشنده | معمولاً ۴٪ ارزش ملک بر اساس برآورد اداره دارایی است. |
| هزینه شهرداری (خلافی، نوسازی، پسماند) | فروشنده | بسته به شرایط ملک متفاوت است. |
| هزینه حقالثبت سند | فروشنده | هزینه ثبت رسمی سند در دفترخانه. |
| هزینه حقالتحریر دفترخانه | خریدار و فروشنده | تعرفه قانونی مشخص دارد و بین دو طرف تقسیم میشود. |
| هزینه کمیسیون بنگاه املاک | خریدار و فروشنده (معمولاً مساوی) | در معاملات عادی ۵٪ ارزش ملک است. |
| هزینه سند زدن ملک تجاری | خریدار و فروشنده | شامل مالیات بر درآمد و هزینههای دارایی است. |
نکات:
توافق طرفین: هزینهها در صورت توافق طرفین میتواند تغییر کند.
هزینههای اضافی برای املاک تجاری: مانند مالیات بر درآمد و مالیات اجاره (در صورت استیجاری بودن ملک).
مراجعه به دفترخانه: فروشنده موظف است قبل از انتقال سند، مدارک لازم را آماده و هزینههای مرتبط را پرداخت کند.

قبل از هر چیز این را بگوییم که اگر طرفین معامله (خریدار و فروشنده) تصمیم گرفته باشند برای انتقال ملک مورد معامله سند قطعی تنظیم شود، در این صورت دو دسته هزینه وجود دارد:
۱. هزینههای قبل از تنظیم سند
آگاهی از جزئیات و هزینههای قانونی معاملات، چه در پروسه خرید آپارتمان در تهران و چه برای اجاره آپارتمان در تهران و یا هر شهر دیگر ایران، برای طرفین قرارداد اهمیت بسیاری دارد. یکی از مراحل کلیدی در معاملات فروش، مربوط به هزینههای انتقال سند است.
هزینه های قبل از تنظیم سند ملک شامل: ۱.هزینه استعلام ثبت ۲. پرداخت دارایی می باشد که هر دوی آنها وظیفه فروشنده است. فروشنده قبل از تنظیم سند و با مراجعه به دفترخانه با همراه داشتن مدارک از جمله مدارک شناسایی، اصل سند و بنچاق، از دفترخانه تقاضای انجام امور مربوط به تنظیم سند قطعی را می کند که اولین کار معمولا ارسال استعلام ثبت می باشد. این کار توسط دفترخانه انجام میگیرد و هزینه آن از فروشنده دریافت می گردد. نکته دیگر این است که پرداخت هزینه مالیات انتقال ملک با فروشنده می باشد.
۲.هزینه های مربوط به تنظیم سند
هزینه های مربوط به تنظیم سند قطعی شامل: ۱.هزینه حق الثبت و ۲.هزینه حق التحریر می باشد و طبق قانون پرداخت هزینه حق الثبت بر عهده فروشنده می باشد و پرداخت هزینه حق التحریر نیز بر عهده خریدار و فروشنده بالمناصفه است. شایان به ذکر است در حال حاضر دفاتر، تمامی هزینه های مربوط به تنظیم سند را بالمناصفه از دو طرف معامله دریافت می کنند. به عنوان مثال اگر تمام هزینه انتقال سند ملک اعم از حق الثبت و حق التحریر و... به میزان دو میلیون تومان شده باشد مقدار یک میلیون تومان آن را از خریدار و یک میلیون دیگر را از فروشنده مطالبه می کنند.
این را مد نظر قرار دهید که اگر توافق طرفین معامله به صورت دیگری بوده باشد هیج منعی وجود ندارد و بر مبنای توافق آنها عمل میشود. مثلا ممکن است طرفین توافق کرده باشند که کل هزینه را خریدار پرداخت کند. در این صورت تمام هزینه های تنظیم سند قطعی از خریدار ملک دریافت می شود.
هزینه های قبل و در حین تنظیم سند نیز نیاز به پرداخت دو طرف دارد و نمی توان از زیر آن فرار کرد یا پرداخت نکرد. این هزینه ها به دولت و برخی بخش های آن پرداخت می شود.
در معاملات ملکی این هزینهها از جمله هزینههایی هستند که خریداران و فروشندگان باید در زمان انجام معامله، بهویژه در مناطقی که بیشترین معاملات مسکن در تهران را دارند، مدنظر قرار دهند.

هزینه انتقال سند ملک بر عهده کیست؟
در برخی موارد هم طرفین معامله بر سر اینکه چه کسی باید هزینه انتقال سند ملک را پرداخت کند ، اختلافاتی صورت می گیرد به طوری که تا حد برهم خوردن معامله پیش میرود. در رابطه با این موضوع قانون تعرفههای ثابتی را برای دو طرف تعیین کرده است. بر اساس قانون و عرف معاملات املاک هزینههای مربوط به دارایی و استعلام و … بر عهده فروشنده است و در مقابل هزینه ثبت سند در دفترخانه رسمی بین خریدار و فروشنده تقسیم میشود.
در رابطه با هزینه شهرداری؛ فروشنده باید به شهرداری هزینه ای در ازای خلافی، نوسازی و پسماند پرداخت کند. در رابطه با هزینه دارایی هم باید بگوییم این نوع هزینه، قیمت نقل و انتقال را در بر میگیرد. اگر ملک قبلا اجاره رفته باشد، دارایی، مالیات بر اجاره هم می گیرد. معمولا این هزینه شامل ۴ درصد ارزش ملک است. البته این موضوع را یادتان باشد که ارزشی که دارایی روی ملک می گذارد معمولا با قیمت واقعی تفاوت دارد و کمتر است. و در آخر هزینه دفترخانه ؛ این هزینه به طور مسائی میان خریدار و فروشنده تقسیم می گردد.
علاوه بر این در صورت فسخ قرارداد اجاره ، با توجه به وضعیت قرارداد و توافق طرفهای معامله، احتمال دارد هزینهها و تعهدات مالی مرتبط با فسخ نیز برعهده یکی از طرفین باشد.

هزینه سند ملک تجاری
قبل از انتقال سند ملک های تجاری باید هزینه هایی مانند مالیات بر درآمد و حساب های مالیاتی با اداره دارایی تسویه شود. ثبت مبایعهنامه در سیستم سراسری توسط بنگاه معاملات املاک انجام میشود و مشاور املاک برای این کارحدود ۵ درصد از ارزش ملک را از دو طرف قرارداد (خریدار و فروشنده) دریافت میکند. هزینه نوسازی، خلافی و پسماند از دیگر مواردی است که فروشنده ملزم به پرداخت آن است. در صورتی که ملک استیجاری باشد، دارایی مالیات بر اجاره را نیز از فروشنده دریافت میکند.
علاوه بر این، عوارض شهرداری خانه و بدهیهای مرتبط با نوسازی، پسماند و خلافی ملک نیز باید قبل از انتقال سند توسط فروشنده تسویه گردد.

هزینه انتقال سند ملک تجاری
برای انتقال سند ملک تجاری باید هزینه های زیر پرداخت شود:
۱. هزینه کمیسیون آژانس املاک: این هزینه بین خریدار و فروشنده تقسیم میشود.
۲.ثبت مبایعه نامه در سیستم سراسری: برای این کار، ۵ درصد ارزش ملک، توسط دفتر معاملات املاک از طرفین اخذ میشود.
۳.هزینه برای خلافی ساختمان، نوسازی و پسماند: این هزینه باید به شهرداری پرداخت شود.
۴.هزینه نقل و انتقال سند: این هزینه توسط اداره دارایی گرفته میشود.
۵. هزینه دفترخانه برای تنظیم و ثبت سند: این هزینه به طور مساوی بین خریدار و فروشنده تقسیم می شود. هزینه سند زدن خانه در دفترخانه رسمی، بین ۲۰۰ هزار تومان به بالا است.

محاسبه هزینه دارایی انتقال سند ملک؛ مالیات، حقالثبت و حقالتحریر
هزینه انتقال سند ملک در دفترخانه چقدر است؟
هزینه انتقال سند ملک در دفترخانه تنها به قیمت ملک یا مبلغ معامله محدود نمیشود. در واقع مهمترین بخش این هزینه به مالیات نقلوانتقال قطعی ملک اختصاص دارد که بر اساس ماده ۵۹ قانون مالیاتهای مستقیم، ۵٪ ارزش معاملاتی ملک برآورد میشود؛ ارزش معاملاتی با قیمت روز معامله متفاوت است. همچنین، حقالثبت، حقالتحریر دفترخانه و برخی هزینههای مرتبط با استعلام و ثبت سند نیز دریافت میشود.
برای سال ۱۴۰۵ تعرفه جدید حقالتحریر دفاتر اسناد رسمی نیز اعلام و در سامانه ثبت الکترونیک اسناد لحاظ شده است. در نتیجه نمیتوان یک مبلغ ثابت برای هزینه انتقال سند ملک در دفترخانه اعلام نمود؛ مبلغ نهایی به ارزش معاملاتی، نوع ملک، نوع سند و جزئیات معامله وابسته است.
هزینه وکالت فروش ملک را خریدار میپردازد یا فروشنده؟
در رابطه با آنکه هزینه وکالت فروش ملک بر عهده کیست، باید اشاره نمود که معیار مشخصی برای وجود ندارد. حقالوکاله و هزینه تهیه وکالتنامه معمولا تابع توافق خریدار و فروشنده است؛ به همین دلیل اگر در قرارداد یا توافق جداگانهای ذکر شود که هزینه بر عهده فروشنده، خریدار یا بهصورت مشترک باشد، همان توافق در نظر گرفته میشود.
در صورت نبود چنین توافقی، باید نوع وکالت و رابطه حقوقی طرفین معامله مورد بررسی قرار گیرد. هزینه تنظیم وکالتنامه در دفترخانه با حقالوکاله وکیل دادگستری یکسان نیست و مبلغ آن طبق تعرفههای مربوط یا توافق طرفین قرارداد تعیین میشود. به همین دلیل جهت تعیین دقیق هزینه وکالت فروش ملک، متن قرارداد و نوع وکالتنامه بسیار مهم میباشد.
قبل از مراجعه به دفترخانه بدانید: هزینه سند زدن خانه چطور محاسبه میشود؟
هزینه سند زدن خانه متغیر است و دارای چند بخش مانند؛ مالیات نقلوانتقال، حقالثبت و حقالتحریر دفترخانه میباشد. همانگونه که به آن اشاره کردیم؛ بر اساس ماده ۵۹ قانون مالیاتهای مستقیم، مالیات نقلوانتقال قطعی ملک معادل ۵٪ ارزش معاملاتی ملک است، نه ۵٪ قیمت روز معامله. از طرفی برای سال ۱۴۰۵ تعرفه حقالتحریر دفاتر اسناد رسمی در سامانه ثبت الکترونیک اسناد در نظر گرفته شده است.
برای محاسبه دقیق هزینه سند زدن خانه باید ارزش معاملاتی نوع ملک و جزئیات سند مشخص باشد. بنابراین اعلام یک مبلغ مشخص برای هزینه سند زدن خانه منطقی نیست، چرا که رقم نهایی هر معامله متفاوت است و بخشهای مختلف هزینه بر اساس تعرفهها و مقررات برآورد میشوند.
مالیات، حقالثبت و استعلامات؛ هزینه نقل و انتقال ملک از کجا میآید؟
هزینه نقل و انتقال ملک از چند بخش تشکیل شده که مهمترین آن به مالیات نقلوانتقال اطلاق میگردد. بر اساس ماده ۵۹ قانون مالیاتهای مستقیم، مالیات نقلوانتقال قطعی ملک ۵٪ ارزش معاملاتی ملک برآورد میشود؛ یعنی این مالیات الزاما ۵٪ قیمت روز معامله نیست.
رقم نهایی هزینه نقل و انتقال ملک افرون بر مالیات، ممکن است مشمول حقالثبت، حقالتحریر دفترخانه و هزینههای مرتبط با ثبت و استعلامات باشد. در واقع نمیتوان برای تمام معاملات یک رقم مشخص شدهای را در نظر گرفت چرا که محاسبه دقیق آن ارتباط مستقیمی با ارزش معاملاتی، نوع ملک و جزئیات انتقال دارد.
معرفی وبسایت آقای املاک
وبسایت آقای املاک که به عنوان تخصصی ترین و کاملترین وبسایت ملکی در کشور شناخته شده توانسته تا حد بسیار زیادی دغدغه پیدا کردن خانه برای متقاضیان را با خدمات منحصر به فردش از میان بردارد. آقای املاک با هدف کاهش اتلاف وقت و ارائه پیشنهادهای خاص در دسته بندی های متنوع برای متقاضیان پا در این عرصه گذاشت. با اینکه زمان زیادی از فعالیت این وبسایت و سوپراپلیکیشن ملکی نگذشته ، با خدمات به روز و متنوع خود توانسته درصد قابل توجهی از بار مشکلات متقاضیان مسکن و فعالان در حوزه مشاغل ساختمانی را بردارد و با ارائه خدمات ویژه نظر بسیاری از مردم و همچنین آژانس های املاک را به خود جلب کند و محیطی امن و مناسب برای متقاضیان و فعالیت آژانسهای املاک فراهم کند.


